14000 ton deplasmanında bir geminin GM metasantır yüksekliği 1.05 m. dir. Geminin 10° deki kendini doğrultma momentini bulunuz?
Çözümü gösterÇözümü gizle
4000 ton deplasmanında bir gemide 100 ton kömür, ağırlık merkezi, 1,37 m düşey ve 5,5 m yatay surette hareket ettiriliyor. Gemi ağırlık merkezinin düşey ve yatay kayma miktarlarını bulunuz?
Çözümü gösterÇözümü gizle
6250 ton deplasmanında bir gemide güvertede 28 ton ağırlık, 6,5 m. enine istikamette hareket ettiriliyor. 3,5 m. uzunluktaki sarkaç, ağırlığın bu hareketi ile 5,9 cm sapıyor. Tecrübe esnasındaki, geminin GM değerini bulunuz?
Çözümü gösterÇözümü gizle
9972 ton deplasmanındaki bir gemide 40 ton ağırlık, 16,5 m, enine istikamette hareket ettiriliyor, 4,6 m. boydaki sarkaç, 0.24 m. sapıyor. Tecrübe sırasındaki GM yüksekliğini bulunuz?
Çözümü gösterÇözümü gizle
10333 ton deplasmanındaki bir gemide, 40 ton ağırlık, 15.8 m, enine, istikamette hareket ettiriliyor. Meyil açısının tanjantı 0.05’tir, Tecrübenin yapıldığı su hattında, enine metasantr yüksekliği, su hattından 1,45 m. yukarda ise, tecrübe esnasında ağırlık merkezinin mevkii nerededir?
Çözümü gösterÇözümü gizle
14000 ton deplasmandaki gemi tuzlu suda, 2,91 m. vasati draftla yüzüyor. Geminin baş ve kıç tarafında 3,05 m. uzunluğunda iki sarkaç vardır. Aşağıdaki tabloda, muhtelif ağırlık hareketleri ile, sarkaçlarda elde edilen sapma değerleri verilmiştir. Geminin tecrübe sırasındaki GM metasantr yüksekliğini bulunuz?
| Başta | Kıçta | |
|---|---|---|
| 3 ton ağırlık, 7 m iskeleden sancağa | 9,2 cm | 8,9 cm |
| 6, ton ağırlık, 7 m iskeleden sancağa | 18,2 cm | 18 cm |
| Ağırlıklar tekrar ortaya getirildiğinde, | ||
| 3 ton ağırlık , 7 m sancaktan iskeleye | 8,9 cm | 9 cm |
| 6 ton ağırlık, 7 m sancaktan iskeleye | 18,2 cm | 18,1 cm |
Çözümü gösterÇözümü gizle
8 tane GM hesaplanıp ortalaması alınacaktır.
400 ton deplasmanında bir gemide, meyil tecrübesi için, 2,5 ton safra suyu kullanılıyor ve bu maksatla safra suyu bir bordadaki tanktan, diğer bordaya naklediliyor. Tank merkezleri arasındaki uzaklık 3,2 m ve tank merkezinin omurgadan yüksekliği 0,40 m’dir. Sephiye merkezinin omurgadan yüksekliği için hidrostatik eğrilerinden, 1,72 m. ve BM yüksekliği içinde 1.82 m. bulunuyor. Tecrübe ağırlıkları çıkarıldıktan sonra geminin ağırlık merkezinin omurgadan yüksekliği ne kadardır?
| Boy | Sapma | |
|---|---|---|
| Baş sarkaç | 4,2 m. | 14,0 cm. |
| Orta sarkaç | 4,8 m. | 16,0 cm. |
| Kıç sarkaç | 4,0 m. | 13,2 cm. |
Çözümü gösterÇözümü gizle
Tank suyu dolayısı ile ağırlık merkezinin alçalma miktarı:
Bir gemiye 8 ton tecrübe ağırlıkları da alındıktan sonra, başta ve kıçta çektiği sulara göre deplasmanı 1396 ton bulunuyor. Ağırlıkların enine hareket miktarı 4.20 m. ve tecrübede kullanılan 3 sarkacın boyu ve sapma miktarları
| Boy | Sapma | |
|---|---|---|
| Baş sarkaç boyu | 3,00 m, | 0,295 m, |
| Orta sarkaç boyu | 1,98 m, | 0,200 m, |
| Kıç sarkaç boyu | 2,54 m, | 0,250 m, |
Sephiye merkezinin omurgadan yüksekliği 1.805 m., BM metasantr yüksekliği 2.760 m., tecrübe ağırlıklarının omurga üst kenarından mesafesi 6.90 m.dir. Tecrübe ağırlıkları çıkarıldıktan sonra, geminin ağırlık merkezinin mevkii nerededir?
Çözümü gösterÇözümü gizle
Her birinin ağırlığı 80 Kg. olan 500 yolcu bir gemide, müşterek ağırlık merkezleri 3 m. hareket edecek surette, bir bordada toplanıyorlar. Geminin deplasmanı 1200 ton ve GM = 0.50 m. olduğuna göre gemi kaç derece yatar?
Çözümü gösterÇözümü gizle
Bir harp gemisinin deplasmanı 10 000 tondur. Geminin sancak cephaneliğinde bulunan 15 ton cephane, 8 metre yukarda güverteye çıkarılacak ve enine istikamette 5 m. kaydırılacaktır. GM = 1 m. olduğuna göre gemi ne kadar meyil yapar?
Çözümü gösterÇözümü gizle
Bir gemi yüklü su hattının, yarı genişlikleri sıra ile (0 , 1.02 , 1.95. 2.63, 3.02, 3.1 8, 3.16, 3.03, 2.73, 2.18, 0.76) m.dir. Kesitler arasındaki eşit mesafe 6.4 m.dir.
1) Geminin 1 santim batma tonajını bulunuz?
2) Yüklü su hattına kadar deplasman 484 ton ise, sephiye merkezi ile, enine metasantr noktası arasındaki mesafeyi bulunuz?
Çözümü gösterÇözümü gizle
| Ordinatlar m | Simpson | Çarpım 1 | Ordinatlar³ | Çarpım 2 |
|---|---|---|---|---|
| 0 | 0,5 | 0 | 0,0 | 0,00 |
| 1,02 | 2 | 2,04 | 1,1 | 2,12 |
| 1,95 | 1 | 1,95 | 7,4 | 7,41 |
| 2,63 | 2 | 5,26 | 18,2 | 36,38 |
| 3,02 | 1 | 3,02 | 27,5 | 27,54 |
| 3,18 | 2 | 6,36 | 32,2 | 64,31 |
| 3,16 | 1 | 3,16 | 31,6 | 31,55 |
| 3,03 | 2 | 6,06 | 27,8 | 55,64 |
| 2,73 | 1 | 2,73 | 20,3 | 20,35 |
| 2,18 | 2 | 4,36 | 10,4 | 20,72 |
| 0,76 | 0,5 | 0,38 | 0,4 | 0,22 |
| Toplam 1= | 35,32 | Toplam 2= | 266,26 |
Bir gemi, başlangıç stabilitesinin negatif olması dolayısı ile sancak tarafına meyil etmiştir. İskele tarafta güverteye yük konulduğu zaman, geminin sancak tarafa olan meyli artıyor. Bunun sebebini izah ediniz?
Çözümü gösterÇözümü gizle
Yüklenen yük gemi Kgsini artırdığı, dolayısıyla GZ(yatırma moment kolu, çünkü GM<0) kolunu da artırdığı için gemi yatmaya devam eder.
Ne tür dengede bir tarafa bayılmış olarak durmakta olan bir gemi iskele tarafına yük alındığında tekrar sancağa gidiyorsa alınan yükün KG si gemi ortalama KG’sinden büyüktür. Zaten gemi sancağa yattığında iskele taraf yükselecektir iskele tarafa alınacak yük ilk başlangıçta gemiye olumsuz etki yapar ve gemi sancağa doğru daha da bayılır. Takii gemiye alınan ağırlığın etkisi pozitif olana kadar. Böyle durumlarda ilk önce orta hatta ağırlık almak daha doğrudur. Öncelikle geminin GM pozitif yapılmalı.
Bir kereste gemisi bir nehir limanında yüklediği kereste yükü dolayısı ile meyilli olarak yüzüyor. Açık denize çıkınca meyil kayboluyor. Sebebini izah ediniz?
Çözümü gösterÇözümü gizle
Gemi nötr dengededir. Yani KM=KG gemi bir tarafa doğru yatarak belli bir açıda dengede kalıyorsa az da olsa KM büyüyor demektir. Bu şekilde tatlı suda yüzmekte olan bir gemi Deniz suyuna çıktığında draftları daha da azalacağından metasantr noktası büyüyecektir dolayısıyla GM sıfırdan büyük olacaktır ve gemi doğrulur.
İkizkenar üçgen kesitinde, prizmatik bir tekne, tepe noktası aşağıda olmak üzere tatlı suda yüzüyor. Teknenin boyu 75 m, genişliği 9,15 m’dir ve 3.66 m draftla yüzüyor. 8 ton ağırlık, güvertede 9,15 m enine istikamette hareket ettiriliyor. 3.05 m boyundaki bir sarkaç 20 santim bir sapma gösteriyor. BM=3,81 m, KB=2,44 m, KG kaçtır?
Çözümü gösterÇözümü gizle
Bir geminin, muhtelif draftlarda ton olarak depIasmanı, 1 cm batma tonajı, su hattından aşağı sephiye merkezi uzaklığı ve BM metasantr yüksekliği aşağıdaki tabloda verildiği şekildedir [(KB) 5,80 m, drafttaki su hattından aşağı mevkiidir.]
Bu tabloya göre aşağıda verilen 3 hal için draftı ve GM yüksekliğini hesaplayın:
1) Yüklü hal: 5030 ton + 100 ton kömür (gemi ağırlık merkezi; 5,8 m su hattından 9,2 cm aşağıda)
2) Normal hal: 4430 ton + 400 ton kömür (gemi ağırlık merkezi; 5,8 m su hattından 10,7 cm aşağıda)
3) Hafif hal: 3915 ton (gemi ağırlık merkezi; 5,8 m su hattından 4 cm aşağıda)
| d | ton | T1 | KB | BM |
|---|---|---|---|---|
| 6,63m | 5256 | 27,10 ton | 1,90m | 2,7 m |
| 5,80m | 4383 | 26,48 ton | 2,38m | 3,17m |
| 4,96m | 3527 | 25,37 ton | 2,85m | 3,72m |
| 4,11m | 2714 | 23,84 ton | 3,33m | 4,42m |
Çözümü gösterÇözümü gizle
Bir geminin, ortada çift dipte, 18,3 m boyunda, 9,15 m genişliğindeki bir tankta kısmen deniz suyu dolu bir tank mevcuttur. Teknenin deplasmanı 9100 tondur. Serbest su sathı dolayısı ile metasantr kaybını bulunuz?
Çözümü gösterÇözümü gizle
Eğer GM0=0,89 m olsa GM1=0,89-0,13=0,76 m
8000 ton deplasmanında bir geminin ağırlık merkezi omurgadan 4,6 m yüksekte, enine metasantr noktası ise omurgadan 5 m yukardadır. Güvertede 10 ton ağırlık 12,20 m enine istikamette hareket ettiriliyor. Eğer teknede 7,6 m boyunda ve 15,2 m eninde bir tankta serbest su yüzeyi mevcutsa, geminin yapacağı meyil açısını bulunuz?(yüzdüğü su yoğunluk 1ton/m³)
Çözümü gösterÇözümü gizle
Bu sorunun metni Word dosyasında yer almıyor.
Çözümü gösterÇözümü gizle
Öncelikle, eklenen yükten dolayı oluşacak paralel batmayı ve ağırlık merkezinin değişimini hesaplayalım:
Benzer şekilde, yeni KB’de hesaplanabilir;
GM’deki değişimi hesaplamak için yeni BM hesaplanmalıdır;
Bir savaş gemisinde deplasman 10 000 t, 15 tonluk bir yük yukarı 8 m sancağa 5 m hareket ettiriliyor. Başlangıç GM0=1,0 m olduğuna göre son GM nedir? Gemi kaç derece meyil yapar? GM dikeyde ve yatayda kaç cm değişir?
Çözümü gösterÇözümü gizle
7200 deplasmanda bir gemide 100 tonluk bir yük sancağa bir miktar kaydırılıyor ve gemi 3 derece meylediyor. Metasentır yüksekliği kaide hattından 8 m yukarda ve ağırlık merkezi metasentır noktasından 1,3 m aşağıda ise yük ne kadar hareket ettirilmiştir?
Çözümü gösterÇözümü gizle
Deplasmanı 9900 ton olan bir gemide, KM = 7,3 metre ve KG = 6,4 metredir. Bu gemiye kendi yükleme – boşaltma donanımı ile iki adet ağır parça yük yüklenecektir. Parçalardan ilki sancak taraftaki (rıhtım tarafındaki) güverteye yüklenmiştir. Bu yükün gemi omurgasından olan yüksekliği 9 metredir ve yükün geminin merkez hattına olan yatay uzaklığı ise 6 metredir. İkinci ağır parça yük ise henüz gemiye yüklenmemiş rıhtımda bulunmaktadır. Rıhtımda bulunan bu yükün gemi merkez hattına olan yatay uzaklığı 12 metredir. Geminin kendi yükleme donanımının bumbasının cundası gemi omurgasından 15 metre yüksekte olduğuna göre bu yükleme operasyonunda gemi en çok kaç dereceye kadar yatar?(KM’nin değişmediğini kabul edelim)
Çözümü gösterÇözümü gizle
Yükleme operasyonun şekil üzerinde belirtelim:

Deplasmanı 9900 ton olan bir gemide, KM = 7,3 metre ve KG = 6,4 metredir. Bu gemiye kendi yükleme – boşaltma donanımı ile iki adet ağır parça yük yüklenecektir. Parçalardan ilki sancak taraftaki (rıhtım tarafındaki) güverteye yüklenmiştir. Bu yükün gemi omurgasından olan yüksekliği 9 metredir ve yükün geminin merkez hattına olan yatay uzaklığı ise 6 metredir. İkinci ağır parça yük ise henüz gemiye yüklenmemiş rıhtımda bulunmaktadır. Rıhtımda bulunan bu yükün gemi merkez hattına olan yatay uzaklığı 12 metredir. Geminin kendi yükleme donanımının bumbasının cundası gemi omurgasından 15 metre yüksekte olduğuna göre bu yükleme operasyonunda gemi en çok kaç dereceye kadar yatar?(KM’nin değişmediğini kabul edelim)İskele tarafa 9m yüksekliğe 5m merkezden iskeleye 100 ton yük yüklenirse…
Çözümü gösterÇözümü gizle
Yükleme operasyonun şekil üzerinde belirtelim:

Deplasmanı 9900 ton olan bir gemide, KM = 7,3 metre ve KG = 6,4 metredir. Bu gemiye kendi yükleme – boşaltma donanımı ile iki adet ağır parça yük yüklenecektir. Parçalardan ilki sancak taraftaki (rıhtım tarafındaki) güverteye yüklenmiştir. Bu yükün gemi omurgasından olan yüksekliği 9 metredir ve yükün geminin merkez hattına olan yatay uzaklığı ise 6 metredir. İkinci ağır parça yük ise henüz gemiye yüklenmemiş rıhtımda bulunmaktadır. Rıhtımda bulunan bu yükün gemi merkez hattına olan yatay uzaklığı 12 metredir. Geminin kendi yükleme donanımının bumbasının cundası gemi omurgasından 15 metre yüksekte olduğuna göre bu yükleme operasyonunda gemi en çok kaç dereceye kadar yatar?(KM’nin değişmediğini kabul edelim)İskele taraftan 9m yükseklikten, 5m merkezden iskeleye 100 ton yük çıkarılırsa…
Çözümü gösterÇözümü gizle
Yükleme operasyonun şekil üzerinde belirtelim:

Boş deplasmanı 10 000 ton ve boş KG değeri 12 metre olan bir gemiye
200 ton ağırlığında yük yüklenmiştir. Yüklenen yükün ağırlık merkezinin gemi omurgasına olan uzaklığı 18 metre ise geminin yükleme operasyonu sonucu oluşan yeni KG değerini bulun.
Çözümü gösterÇözümü gizle
Deplasmanı 6000 ton olan bir geminin KG değeri 6 metredir. Gemide
omurgadan 2 metre yükseklikte bulunan 200 ton ağırlığındaki yük, omurgadan 8 metre yükseğe şifting (yükün gemi içerisinde yer değiştirilmesi) edilirse geminin yeni KG değeri ne olur?
Çözümü gösterÇözümü gizle
Deplasmanı 8000 ton olan bir geminin KG değeri 7,00 metredir. Gemi ambarlarına aşağıdaki listede verilen yükler yüklenmiştir. Yükleme başında KM değeri 7,8m ve yükleme sonunda geminin KM değeri 8,00 metre olarak tespit edilmiştir. Yükleme sonunda oluşan geminin yeni GM değerini hesaplayınız?
Gemiye Yüklenen
Yükler No 1 ambara : omurgadan 1,2 metre yükseğe 500 ton
Yük No 2 ambara : omurgadan 4,0 metre yükseğe 200 ton
Yük No 3 ambara : omurgadan 1,2 metre yükseğe 800 ton yük
Çözümü gösterÇözümü gizle
126 metre boyundaki bir geminin draftları şu şekildedir: Baş draft = 5,5 metre ve kıç draft = 6,5 metredir. Geminin dönme merkezi (F), gemi merkez hattından 3 metre kıç taraftadır. O drafttaki MCT 1 cm = 240 tm olarak geminin hidrostatik eğriler cetvelinden bulunmuştur. Bu gemide 120 ton ağırlığındaki bir yük baş tarafa doğru 45 m şifting edilir ise trim değişikliği ve geminin yeni draftları ne olur?
Çözümü gösterÇözümü gizle
| Kıç Draft | Baş Draft |
|---|---|
| 6,5 m | 5,5 m |
| -0,1071 | 0,11789 |
| =6,5-0,1071=6,39 m | 5,62 m |
155 metre boyundaki bir geminin draftları şu şekildedir: Baş draft = 5,5 metre ve kıç draft = 6,5 metredir. Geminin dönme merkezi (F), gemi merkez hattından 2,8 metre kıç taraftadır. O drafttaki MCT 1 cm = 225 tm olarak geminin hidrostatik eğriler cetvelinden bulunmuştur. Dışarıdan alınan 100 ton ağırlığındaki bir yük, ortadan 55 m kıça yerleştirilirse ve T1=50 ton/cm ise geminin yeni draftları ne olur?
Çözümü gösterÇözümü gizle
| Kıç Draft | Baş Draft |
|---|---|
| 6,5 m | 5,5 m |
| 0,02(paralel batma) | 0,02 (paralel batma) |
| +0,11 | -0,12 |
| 6,63 m (Toplam) | 5,40 m (Toplam) |
155 metre boyundaki bir geminin draftları şu şekildedir: Baş draft = 5,5 metre ve kıç draft = 6,5 metredir. Geminin dönme merkezi (F), gemi merkez hattından 2,8 metre kıç taraftadır. O drafttaki MCT 1 cm = 225 tm olarak geminin hidrostatik eğriler cetvelinden bulunmuştur. Ortadan 55 m kıçtaki 100 ton ağırlığındaki bir yük, gemiden çıkarılırsa ve T1=50 ton/cm ise geminin yeni draftları ne olur?
Çözümü gösterÇözümü gizle
İşlemler yukarıdaki soruyla aynıdır, fakat yük çıkarıldığı için tabloda paralel çıkma ve kıç taraf draftı (-) değer alınır. Çünkü kıç draft azalacaktır. Yük su hattı alan merkezine taşınıp yeni draftlar hesaplanıp sonra da paralel çıkma hesaplanarak yeni draftlar bulunur.
| Kıç Draft | Baş Draft |
|---|---|
| 6,5 m | 5,5 m |
| -0,02(paralel çıkma) | -0,02 (paralel çıkma) |
| -0,11 | 0,12 |
| 6,37 m (Toplam) | 5,60 m (Toplam) |